ದರ್ಶನಸಂಹಿತಾ

ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರಗಳ ಸರಳಾನುವಾದ, ಪ್ರತಿಪದಾರ್ಥ ಮತ್ತು ತಾತ್ಪರ್ಯ ಅಧ್ಯಾಯ ೧ (ಉಪನಿಷದ್ವಾಕ್ಯಗಳೆಲ್ಲ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನೆ ಹೇಳುವುವೆಂದು ತೋರಿಸುವುದು) ಪಾದ ೧ (ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಮಾತುಗಳುಳ್ಳ ವಾಕ್ಯಗಳ ವಿಚಾರ) ೧. ಜಿಜ್ಞಾಸಾಧಿಕರಣ (ಅಧಿಕಾರಿಯು ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮವಿಚಾರವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು) ಸೂತ್ರ ೧. ಅಥಾತೋ ಬ್ರಹ್ಮಜಿಜ್ಞಾಸಾ  ★ ಸರಳಾನುವಾದ— ಬ್ರಹ್ಮವಿಚಾರವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ★ ಪ್ರತಿಪದಾರ್ಥ—  ಅಥ— ಅನಂತರ, ಆಮೇಲೆ, ತತ್ಪಶ್ಚಾತ್, ಆ ಬಳಿಕ, ತದನಂತರ, ತರುವಾಯ. ಅತಃ— ಆದಕಾರಣ, ಆದುದರಿಂದ, ಆದ್ದರಿಂದ, ಹಾಗಾಗಿ, ಹೀಗಾಗಿ, ಅದರಿಂದಾಗಿ, ಇದರಿಂದಾಗಿ, ಇದಕ್ಕೋಸ್ಕರ. ಬ್ರಹ್ಮಜಿಜ್ಞಾಸಾ— ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸಬೇಕು, ಇಚ್ಛಿಸಬೇಕು. “ಜ್ಞಾತುಮ್ ಇಚ್ಛಾ ಜಿಜ್ಞಾಸಾ”— ತಿಳಿಯಲು ಇಚ್ಛೆಯೇ (ಹಂಬಲವೇ) ಜಿಜ್ಞಾಸೆಯು. “ಬ್ರಹ್ಮಣಃ ಜಿಜ್ಞಾಸಾ ಬ್ರಹ್ಮಜಿಜ್ಞಾಸಾ”— ಬ್ರಹ್ಮದ ಕುರಿತಾದ ಜಿಜ್ಞಾಸೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮಜಿಜ್ಞಾಸೆಯು.  ★ ತಾತ್ಪರ್ಯ— ನಿತ್ಯ-ಅನಿತ್ಯ / ಆತ್ಮ-ಅನಾತ್ಮ / ಸತ್ಯ-ಮಿಥ್ಯಾ ವಸ್ತುವಿವೇಚನೆ, ಇಹ-ಪರ ಸುಖಗಳನ್ನು ಬಯಸದಿರುವುದು, ಇಂದ್ರಿಯ-ಮನೋನಿಗ್ರಹ, ಮೋಕ್ಷಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳೆಂಬ  ಸಾಧನಚತುಷ್ಟಯವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿಕೊಂಡಮೇಲೆ, ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನದಿಂದಲೇ ಪರಮಪುರುಷಾರ್ಥವಾದ ಮೋಕ್ಷವು ದೊರೆಯುತ್ತದೆಯಾದಕಾರಣ, ಬ್ರಹ್ಮಜಿಜ್ಞಾಸೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ೨. ಜನ್ಮಾದ್ಯಧಿಕರಣ (ಬ್ರಹ್ಮದ ಲಕ್ಷಣ) ಸೂತ್ರ ೨. ...

ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರಭಾಷ್ಯಸಮುಚ್ಚಯಃ ೨ (ರಾಮಕೃಷ್ಣಾಶ್ರಮದ ಸ್ವಾಮೀ ಆದಿದೇವಾನಂದರ "ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರಗಳು" ಕೃತಿಯ ಪೀಠಿಕೆಯಿಂದ ಉದ್ಧೃತ) 1.  ಶಾಂಕರ-ಅದ್ವೈತಮತೀಯ ಭಾಷ್ಯಗಳ ಆದ್ಯಪ್ರವರ್ತಕರು— ಶ್ರೀಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು    ಈಗ ನಮಗೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಭಾಷ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರದು ಅತ್ಯಂತಪ್ರಾಚೀನವಾಗಿದೆ. ಅವರು ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳಿಗೂ ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರಗಳಿಗೂ ಅದ್ವೈತಪರವಾಗಿ ಭಾಷ್ಯವನ್ನು ಬರೆದಿರುತ್ತಾರೆ. "ಬ್ರಹ್ಮಸತ್ಯಂ ಜಗನ್ಮಿಥ್ಯಾ ಜೀವೋ ಬ್ರಹ್ಮೈವ ನಾಪರಃ" ಎಂಬುದು ಇವರ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ— "ಬ್ರಹ್ಮವೊಂದೇ ಸತ್ಯ; ಜಗತ್ತು ಮಿಥ್ಯೆ, ಜೀವ ಬ್ರಹ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆಯಲ್ಲ". ಚೈತನ್ಯವು ಪರಬ್ರಹ್ಮ, ಅಪರಬ್ರಹ್ಮ ಎಂದು ಎರಡು ವಿಧ.     ಎಲ್ಲಿ ಅವಿದ್ಯಾಕೃತವಾದ ನಾಮ-ರೂಪಾದಿ (ವಿಶೇಷ)ಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿ ಅಸ್ಥೂಲಾದಿ (ಪ್ರಣವ / ಓಮ್, ತತ್, ಸತ್ ಮುಂತಾದ ಸ್ಥೂಲವಲ್ಲದ  ಸೂಕ್ಷ್ಮ)-ಶಬ್ದಗಳಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸಿದೆಯೋ ಅದು ನಿರುಪಾಧಿಕವೂ ನಿರ್ವಿಶೇಷವೂ ಆದ ಪರಬ್ರಹ್ಮ; ಎಲ್ಲಿ ಅದೇ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ನಾಮರೂಪಾದಿ-ವಿಶೇಷದಿಂದ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಉಪದೇಶಿಸಿದೆಯೋ ಅದು (ಸೋಪಾಧಿಕವೂ ಸವಿಶೇಷವೂ ಆದ) ಅಪರಬ್ರಹ್ಮ.  "ಯತ್ರಾವಿದ್ಯಾಕೃತನಾಮರೂಪಾದಿವಿಶೇಷಪ್ರತಿಷೇಧಾದಸ್ಥೂಲಾದಿಶಬ್ದೈರ್ಬ್ರಹ್ಮೋಪದಿಶ್ಯತೇ ತತ್ಪರಮ್ | ತದೇವ ಯತ್ರ ನಾಮರೂಪಾದಿವಿಶೇಷೇ...

ಸರ್ವ-ದರ್ಶನ-ಸಂಗ್ರಹಃ - ೧ ಪೀಠಿಕೆ ದರ್ಶನ ಪದದ ಪರಿಚಯ           “ದೃಶ್ಯತೇ ಅನೇನ ಇತಿ ದರ್ಶನಮ್” — ಇದರಿಂದ ದರ್ಶನವಾಗುತ್ತದೆ, ನೋಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರಿಂದ ದರ್ಶನ. ಇದಕ್ಕೆ ಲೋಕರೂಢಿಯಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣು, ದರ್ಶನೇಂದ್ರಿಯ, ಕನಸು, ಬುದ್ಧಿ, ಉಪಲಬ್ಧಿ / ಪ್ರಾಪ್ತಿ, ದರ್ಪಣ / ಕನ್ನಡಿ ಎಂದರ್ಥ. ಕಳೆದು ಹೋದುದರ ಪುನಃ ದರ್ಶನವಾಯಿತು ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ— ಇಲ್ಲಿ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಉಪಲಬ್ಧಿ / ಪ್ರಾಪ್ತಿ ಎಂದರ್ಥ. ಆದರೆ, ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ “ದೃಶ್ಯತೇ ಯಥಾರ್ಥತತ್ತ್ವಮ್ ಅನೇನ ಇತಿ ದರ್ಶನಮ್” — ಇದರಿಂದ ನಿಜವಾದ ತತ್ತ್ವವು ಕಾಣಬರುವುದೆಂಬುದರಿಂದ ಅಂತಹ ಶಾಸ್ತ್ರವು ದರ್ಶನವೆನಿಸುವುದು.  ವೇದದ ಷಡಂಗಗಳು ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಪರಂಪರೆ, ನಂಬಿಕೆ, ಆಚರಣೆಗಳಿಗೆ ಮೂಲ, ಮಾನವರಚಿತವಲ್ಲದೆ ಅಪೌರುಷೇಯವೆನಿಸಿದ ಭಗವದ್ವಾಣಿಯ ಸಂಗ್ರಹವಾದ ವೇದಗಳು. ಇವು ಋಷಿಗಳ ತಪಸ್ಸಿನ ಸಮಾಧಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿನ ಅಂತಸ್ಸಾಕ್ಷಿಯಿಂದ ಒಡಮೂಡಿದ ಉದ್ಗಾರಗಳು. ಹಾಗಾಗಿ, ಇವು ಆ ಮಟ್ಟದ ಮನಃಸ್ಥಿತಿಯವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅರ್ಥವಾಗಬಲ್ಲವು. ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ತಿಳಿಯಲು ಕಠಿಣ. ಹಾಗಾಗಿ, ೪ ವೇದಗಳನ್ನರ್ಥೈಸಲು, ಶಿಕ್ಷಾ(phonetics / ಉಚ್ಚಾರಣಾವಿಧಾನಶಾಸ್ತ್ರ ಹಾಗೂ ವೇದದ ಪ್ರತಿ ಶಾಖೆಗೂ ಪ್ರಾತಿಶಾಖ್ಯಗಳು)— ವ್ಯಾಕರಣ(ಪ್ರಕೃತಿ-ಪ್ರತ್ಯಯ-ಸಂಧಿ-ಸಮಾಸ-ವಾಕ್ಯರಚನೆ ಮೊದಲಾದ ಭಾಷಾನಿಯಮಶಾಸ್ತ್ರ)— ಛಂದ...

ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರಭಾಷ್ಯಸಮುಚ್ಚಯಃ ೧ ಶ್ರೀಗಣೇಶಾಯ ನಮಃ ಶ್ರೀಗುರುಭ್ಯೋ ನಮಃ ಓಂ ಪರಬ್ರಹ್ಮಣೇ ನಮಃ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಕಪಿಲಮುನಿಗಳ ಸಾಂಖ್ಯ , ಕಣಾದರ ವೈಶೇಷಿಕ , ಪತಂಜಲಿಗಳ ಯೋಗ , ಜೈಮಿನಿಗಳ ಪೂರ್ವಮೀಮಾಂಸೆ (ಕರ್ಮಕಾಂಡ) ಹಾಗೂ ಬಾದರಾಯಣ ವ್ಯಾಸರ ಉತ್ತರಮೀಮಾಂಸೆ (ಜ್ಞಾನೋಪಾಸನಾಕಾಂಡ — ಬಾದರಾಯಣಸೂತ್ರ / ವೇದಾಂತಸೂತ್ರ / ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರ / ಶಾರೀರಕಮೀಮಾಂಸಾ)— ಇವು ಆರು, ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಸೂತ್ರರೂಪದಲ್ಲಿರುವ, ಭಾರತೀಯ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಡಿಗಲ್ಲುಗಳೆನಿಸಿದ ಷಡ್ದರ್ಶನವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದವುಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರನೆಯದೂ ಕೊನೆಯದೂ ಆಗಿರುವ, ಉಪನಿಷತ್-ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರ-ಭಗವದ್ಗೀತೆಗಳೆಂಬ ಪ್ರಸ್ಥಾನತ್ರಯದಲ್ಲೊಂದಾದ ಈ ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರವು, ವೇದಸಾರಭೂತವಾಗಿ ವೇದಾಂತವೆನಿಸಿದ ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಸಾರಸರ್ವಸ್ವವಾಗಿರುವುದು. ಹೀಗಾಗಿ ನಾವು ವೇದದ ತಾತ್ಪರ್ಯವನ್ನು ಉಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ, ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ತಾತ್ಪರ್ಯವನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣಬೇಕು. ಹಾಗಾಗಿಯೇ, ವೇದಾರ್ಥವನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರದ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮನಗಾಣಬೇಕೆಂಬುದು ಪ್ರಾಜ್ಞರ ಮತ. "ಇತಿಹಾಸಪುರಾಣಾಭ್ಯಾಂ ವೇದಂ ಸಮುಪಬೃಂಹಯೇತ್" ಎಂಬಂತೆ, ಇತಿಹಾಸ-ಪುರಾಣಾದಿಗಳ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ವೇದಾರ್ಥವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಬೇಕು. ಅದಕ್ಕೋಸ್ಕರ, ವೇದದ ಸಮಗ್ರಜ್ಞಾನವಾಗಬೇಕಿದ್ದರೆ ವೇದದ ಷಡಂಗಗಳ ಅಧ್ಯಯನ, ೪ ಉಪವೇದಗಳ ಅಧ್ಯಯನ, ಉಪನಿಷತ್-ಸ್ಮೃತಿ-ಪುರಾಣ-ಇತಿಹಾಸಗಳ ಅಧ್ಯಯನದೊಂದಿಗೆ ಬ್...